Yıllardır kaldırılıp kaldırılmadığı bir muamma haline gelen ve her tartışma ortamında “şapkalar kaldırıldı” gibi bir söylem ile ileri sürülen bizim o masum inceltme işaretimiz ya da diğer adıyla şapkamız kaldırıldı mı acaba?
Şimdi bu yazıyı okuyan birçok kişinin kaldırıldı dediğine eminim ben.
Evet, kaldırıldı ama belli yerlerde kaldırıldı. Şu an düzeltme işareti 3 farklı yerde kullanılıyor. Dilerniz onları verelim, anlamak daha kolay olacaktır.
1. Yazılışları aynı, anlamları ve okunuşları farklı olan kelimeleri birbirinden ayırt etmek için kullanılır. Örnekler:
hala ( babanın kardeşi ), hâlâ ( devam eden)
alem ( bayrak ), âlem ( dünya )
adem ( yokluk ), âdem ( insan )
kar ( bir yağış türü ), kâr ( fayda sağlamak )
adet ( sayı ), âdet ( gelenek, görenek )
Tamamını oku |
4 ahkâm kesilmiş »
Türkçenin belirli dönemlerinde yabancı dillerden biraz fazla kelime aldığını hepimiz biliyoruz sanırım. Osmanlı döneminde Arapçadan ve Farsçadan almışız, daha evvel Moğolcadan almışız, efendim Cumhuriyet döneminde Fransızcadan almışız, işte bugünlerde de İngilizceden alıyoruz.
Bir dilin başka bir dilden kelime alması ya da ona kelime vermesi beni pek korkutan bir olay değildir. Nitekim sürekli etkileşim içerisinde bulunan her millet birbirinden bırakın kelime almayı, kültür, örf ve adet de almışlardır. Bunlar gayet olağan şeyler gibi geliyor bana. Ha işin suyu çıkarılmamış mı, yer yer çıkarıldığı da olmuş.
Türkçemizde ilk Türkçeleştirme hareketleri 1932 yılında Atatürk‘ün önderliğini yaptığı dil devrimi ile başlıyor. Dilimizdeki Arapça ve Farsça kelimeler birer birer temizlenmeye çalışılıyor. Alfabemiz değiştiriliyor, halk yeni alfabeye alıştırılıyor vs. Dil devrimi konusunu daha başka bir konu altında detaylı bir şekilde incelemek gerekir. Ancak ben bu devrim sırasında yapılan bir yanlışlığın hâlen devam ettirildiğini düşünüyorum. Nedir o yanlış?
Tamamını oku |
2 ahkâm kesilmiş »
İlk önce kısaca “bilgi şöleni” ifadesinin ne olduğuna değinmek istiyorum. Çünkü eskiden pek kullanmamakla birlikte günümüzde sıkça kullanılan bir terimdir.
Bilgi Şöleni: Herhangi bir konu hakkında, o konunu uzmanları tarafından yapılan bilgilendirme konuşmalarına denir. Diğer adı sizin de bildiğiniz gibi sempozyumdur. Bilgi Şölenlerinde konuşmalar biraz ciddî bir ortamda geçer. Tartışmadan ziyade konu hakkındaki uzman kişilerin fikirlerini sunmak için yapılan bir çalışmadır. Fikirler sunulduktan sonra başkan tarafından sonuç bildirisi okunur. Örneğin Mevlânâ hakkında bir bilgi şöleni şöyle olabilir. 5-6 konuşmacı Mevlânâ ile ilgili farklı konuları ele alır. Birisi Mesnevi’yi inceler. Birisi Mevlânâ’nın İslâm’a bakışını, birisi Mevlânâ’nın kadına bakışını ve diğeri de Mevlânâ’nın diğer dinlere bakışını inceleyebilir. İşte konuşmalar bitince tüm konular harmanlanır ve sonuç hazırlanır.
Şimdi Türk Dil Kurumu ile Erciyes Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünün ortaklaşa düzenledikleri Uluslararası Çağdaş Türkmen Türkçesi ve Edebiyatı Bilgi Şöleni ile ilgili duyurunun TDK’nin sayfasında yayınlanan duyuru metnini aşağıda verelim:
Tamamını oku |
ahkâm kesilmemiş »
Vatanbir Yeniden vatan ve hürriyet birliği’nin dergisinde ocak ayında çıkan Türkçesi varken yazısı
Tamamını oku |
3 ahkâm kesilmiş »