Çok iddialı bir başlık oldu sanırım. Neyse, aslında yazıda anlatacaklarımı tam olarak ifade etmedi başlık ama daha uygun bir başlık da bulamadım maalesef. Uzun süre evvel yazdığım şu iki yazıya onlarca yorum geldi. Bu yorumlarda benim gözlemlediğim kadarıyla bizim üniversite mezunu arkadaşlar son sınıfa gelene kadar hangi sınav ne işe yarıyor, ALES nedir, KPSS nedir, KPDS nedir gibi soruların cevabını bilmiyor. Öğrenme gereği de duymuyor. Bu doğal bir şey. Ben istedim ki bana sağda solda yönlendirilen soruların cevabını buradan toplu halde vereyim ki herkesin bir işine yarasın. Gelecek kaygısı maalesef ülkemiz gençlerinin hepsinde var. Aynı meslekten onlarca mezun var ve bu mezunlar arkadaşlarınız dahi olsa gün geliyor sizin rakipleriniz oluyor. İşte bu sebeple siz kendinizi rakiplerinizden bir adım önde tutmak için onlardan fazla şeyler bilmeniz gerekiyor. Belki edebiyat, matematik gibi bölümler için değil (elbette önemlidir ama diğer bölümler kadar değil) ama, iktisat, işletme, kamu yönetimi gibi bölümler için İngilizce bilmek büyük bir avantajdır ve seçilmek için iyi bir kriterdir. Her neyse, ben kafanıza takılabilecek soruların cevaplarını aşağıya yazmaya çalışacağım. İnşallah hepimizin işine yarar.

ALES

ALES nedir?

Ales, açılımı ile Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı ‘dır. ALES ile sadece iki şey yapabilirsiniz. İlki yüksek lisans yapmak ikincisi ise akademik personel olmak.

Yüksek lisanstan kasıt, herhangi bir üniversitenin tezli ya da tezsiz yüksek lisans programıdır. Mesela edebiyattan tezli yüksek lisans yapmak için ALES şarttır. Sonra formasyon almak için yani ortaöğretim alan öğretmenliği tezsiz yüksek lisansı yapmak için ALES şarttır. Araştırma görevlisi olmak (asistan olmak), okutman olmak, öğretim görevlisi olmak için ALES şarttır. ALES bunlardan başka bir işe yaramaz. Eğer akademik kariyer yapmak ya da formasyon almak istiyorsanız ALES’e mutlaka girmelisiniz.

ALES ne zaman yapılır, başvurular ne zaman olur?

ALES, bahar ve güz dönemi olmak üzere senede iki defa yapılır. Genelde güz dönemi kasım ayında, bahar dönemi ise nisan ayında yapılır. Başvurular da genelde ALES yapılmadan 1 ay evvel falan yapılır. Başvuru süreleri ÖSYM tarafından duyurulur.

ALES barajı kaçtır?

Aslında ALES’ten baraj 55 olsa da her sınavda olduğu gibi bunda da barajı epey bir aşmak gerekiyor. Mesela üniversitelerde akademik personel olmak için ALES’ten en az 70 almak gibi bir zorunluluk vardır. Bugün edebiyat bölümünden mezun olan birisinin ALES’ten mutlaka 80 üzerinde bir not alması gerekir.

ALES ‘in içeriği nedir?

ALES’te 80 sözel ve 80 sayısal olmak üzere toplam 160 soru vardır. ALES geçtiğimiz sene bahar dönemine (2008 Bahar Dönemi) kadar iki oturum halinde yapılmakta idi. Yani sözelci ve sayısalcı ayırmaksızın ilk 1,5 saat sayısal kitapçık dağıtılmakta, kalan 1,5 saatte de sözel kitapçık dağıtılmakta idi. Geçtiğimiz bahar dönemi ile birlikte arka arkaya iki oturum yerine tek oturumda tek kitapçık dağıtıldı ve herkes istediği bölümden başlayabildi. 80 sayılsal sorusu da 40′ı Sayısal 1 ve 40′ı da Sayısal 2 olmak üzere iki bölüme ayrıldı. Bir sözelcinin Sayısal 1′de yaptığı soru başına alacağı puan, Sayısal 2′de yaptığı sorununkinden daha fazladır.

ÜDS

ÜDS nedir?

ÜDS’nin açılımı, Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavı ‘dır. ÜDS, adından da belli olacağı gibi yabancı dil sınavıdır. Üniversitelerde akademik kariyer yapmak için, akademik personel olmak için ALES’ten yeterli puanı almanın yanında ÜDS’den de en az 50 almak gerekmektedir. Tabiî araştırma görevlisi ve okutman kadroları için 50 barajı vardır. Doçent olabilmek için ise ÜDS’den en az 65 almak gerekmektedir.

ÜDS ekim ve mart ayları olmak üzere yılda 2 defa yapılmaktadır.

KPDS

KPDS nedir?

KPDS’nin açılımı da Kamu Personeli Dil Sınavı‘dır. KPDS de gerek akademik personel olmak için gerekse de herhangi bir işe girmek için İngilizce isteyenlere göstereceğiniz belgeyi alabilmek için yapılmış bir sınavdır. Sadece İngilizce değil Farsça, Almanca, Arapça gibi sınavlar da KPDS ‘nin bünyesindedir. Atıyorum bir üniversitede Eski Türk edebiyatı bilim dalından yardımcı doçent olacak birisi için KPDS’nin Farsça dil sınavından 65 almak gerekmektedir.

KPDS kasım ve nisan ayları olmak üzere, yılda 2 defa yapılmaktadır.

KPSS

KPSS nedir?

Aslında saydığım ve sayacağım sınavlar arasında en karışık olan sınav KPSS’dir. Çünkü adam gibi bir işe girmek isteyen lise, önlisans ve lisans mezunlarının hepsinin başının belasıdır. Ben KPSS’den kısaca bahsetmek istiyorum. KPSS lise ve önlisans (iki yıllık üniversite, yüksekokul) mezunları için her sene bir defa yapılmaktadır. Bir de lisans (4 yıllık üniversite, fakülte) mezunları için yılda bir defa yapılmaktadır.

Devlet personeli olmak için yapılan bir sınavdır. Zaten açılımı da, Kamu Personeli Seçme Sınavı‘dır. Gerek iktisat işletme gibi bölümleren mezun olun, gerek edebiyattan mezun olun gerekse de farklı bölümlerden mezun olun bir kere KPSS’ye girmeniz gerekiyor. KPSS’de üniversite mezunu düz devlet memuru aldıkları gibi herkesin kendi alanına has sınavlar yaparak meslekî devlet memurları alıyorlar. Mesela edebiyat bölümü mezunu birisi Eğitim Bilimleri oturumuna girerek öğretmenlik için yarışabiliyor.

KPSS haftasonu iki gün yapılıyor. Cumartesi sabah genel kültür ve genel yetenek sınavı, öğleden sonra eğitim bilimleri sınavı yapılıyor. Pazar günü sabah ve öğlen oturumlarında ise ekonomi, hukuk gibi diğer alanların sınavları yapılıyor.

Şimdilik benim aklıma gelen ve en çok ihtiyacımız olan sınavlar bunlar. Talep geldiği taktirde araştırıp yenilerini de ekleyebilirim.

Yazar: Kaan Fakılı | 9 ahkâm kesilmiş »

Zaman mefhumu bügüne kadar hep ilgimi çekmiştir. Zaman diye bir şeyin varlığı, belirli zaman diliminin kimine göre kısa, kimine göre ise uzun gelmesi gibi konular hep kafamı kurcalayıp durmuştur. Bir türlü işin içinden çıkamadığımı hissediyorum. Hoş bu mefhum üzerine fizikçiler ya da matematikçiler gibi formüle dayalı bir kafa yorma değil benimkisi elbette. Ancak ben bu zaman olayının insanlar üzerindeki etkisine sık sık kafa yoruyorum.

Bir şeyi bekleyen, bir şey için zamanın geçmesini bekleyen kişi için nedense zaman bir türlü geçmez. Ya da zamanın bir türlü geçmesini istemeyen birisi için ise su gibi akıp geçer. Zamanın geçip geçmemesi üzerine kafa yormadığımız zaman da kezâ çarçabuk geçer. Peki nedir bize zamanı böylesine göreli bir mefhum yaptıran şey?  İşte ben bu şeyi bulduğumuz zaman zamanı dengeleyebilmeyi çok rahat öğreneceğimizi düşünüyorum. Atıyorum ÖSS‘ye giren bir öğrenci için ya da ALES‘e giren bizler için en önemli şey zamanı tedarikli bir şekilde kullanmaktır. Genellikle bu sınavda ise zaman su gibi akıp geçer. İşte bu zamanı bizde göreli kılan şeyi kontrol etmeyi öğrenebilirsek zamanı nasıl daha düzgün kullanabileceğimiz üzerine de ciddi şekilde kafa yormuş oluruz.

Yazar: Kaan Fakılı | 2 ahkâm kesilmiş »